Sınav döneminde yaşadıklarınızı fark etmek ve ihtiyaçlarınızı konuşabilmek için aşağıdaki sorulardan yararlanabilirsiniz. Ebeveynler de bu soruları çocuklarını puanlamak yerine, onların deneyimini dinlemek için kullanabilir.
Bu sayfa bir test, tarama ölçeği veya tanı aracı değildir. Soruların puanı, toplamı ve düşük–orta–yüksek kaygı sınıflandırması yoktur. Geçerliği ve güvenirliği gösterilmiş bir ölçeğin yerine geçmez; yanıtlar tek başına destek ihtiyacını veya bir terapi yöntemini belirlemez.
Bu soruları nasıl kullanabilirsiniz?
Her soru için kendinize yakın gelen bir örneği düşünün: Ne zaman oluyor, ne kadar sürüyor, günlük yaşamınızı nasıl etkiliyor ve ne yardımcı oluyor? İsterseniz kısa notlar alın. Ebeveyn olarak kullanıyorsanız gözleminizle çocuğunuzun anlattıklarını ayırın; onun yerine yanıt vermeyin veya konuşmaya zorlamayın.
Sınav kaygısı üzerine 8 gözlem sorusu
- Bedensel deneyim: Sınavı düşünürken bedenimde neler fark ediyorum? Baş veya karın ağrısı gibi yakınmalarım başka zamanlarda da oluyor mu?
- Aklımdan geçenler: “Hepsini unutacağım” veya “Yapamayacağım” gibi düşünceler geliyor mu? Bu düşünceler geldiğinde ne yapıyorum?
- Çalışmaya başlamak: Ders çalışmaya başlamakta ya da sürdürmekte zorlanıyor muyum? O sırada beni zorlayan şey ne olabilir?
- Gerginlik: Sınav konuşulurken terleme, titreme veya huzursuzluk fark ediyor muyum? Hangi durumlarda artıyor ya da azalıyor?
- Uyku: Sınav düşünceleri uykuya dalmamı veya uykumu sürdürmemi etkiliyor mu?
- Kendime verdiğim değer: Sınav sonucuyla kendi değerim arasında nasıl bir bağ kuruyorum? Başarı dışında kendimde önem verdiğim özellikler neler?
- Duygularım: Son dönemde gerginlik, üzüntü veya ağlama isteğimde bir değişiklik var mı? Bunları kiminle konuşabiliyorum?
- Hata yapmaya yaklaşımım: Yanlış yapma düşüncesi soru çözmekten veya denemekten uzaklaşmama yol açıyor mu? Denememi kolaylaştıran koşullar neler?
Yanıtlarınızla ne yapabilirsiniz?
Yanıtları toplamayın ve kendinize bir kaygı etiketi koymayın. Tek bir davranışın farklı nedenleri olabilir. Amacınız, sizi zorlayan durumları ve işinize yarayan destekleri daha somut anlatabilmek olsun.
Ebeveynler için başlangıç sorusu şu olabilir: “Bu dönemde seni en çok ne zorluyor ve benden nasıl bir destek istersin?” Daha ayrıntılı bilgi için sınav kaygısı ve yönetimi rehberini ve sınav kaygısında ebeveyn rehberini okuyabilirsiniz.
Ne zaman destek düşünülebilir?
Kaygı yoğunlaşıyor, sürüyor ve uyku, okul, ilişkiler veya günlük yaşamı belirgin biçimde etkiliyorsa bir ruh sağlığı uzmanıyla görüşebilirsiniz. Destek istemek için belirli sayıda soruya “evet” demeniz gerekmez. Bedensel yakınmaları yalnızca kaygıya bağlamayın; yeni, belirgin veya süren yakınmalar için hekim değerlendirmesi alın.
Çocuk ve ergenlerle ilgili yaklaşım hakkında çocuk ve ergenlerde kaygı sayfasından bilgi alabilirsiniz. Klinik Psikolog Gizem Ölmez Akfırat’ın Caddebostan’daki ofisinde çocuk ve ergen görüşmeleri yüz yüze yürütülür. Görüşme talebinizi randevu talebi sayfasından iletebilirsiniz.
Bilgilendirme kaynağı
NHS — Help your child beat exam stress. Bu kaynak sınav döneminde stres belirtileri ve destek konusunda genel bilgi sunar; yukarıdaki sekiz soruyu doğrulanmış bir ölçek haline getirmez.